Những giá trị đẹp đẽ của tư tưởng trong thơ thường phải được truyền tải bằng một hình thức nghệ thuật độc đáo hoặc riêng biệt. Các nhà thơ dấn thân ở miền Nam giai đoạn 1954 - 1945 luôn có ý tưởng cách tân trong nội dung tư tưởng lẫn phương thức sáng tác. Điều này là nguyên nhân khiến dòng thơ của họ có những nét riêng. Từ góc nhìn của lý thuyết Hình thức Nga, chúng tôi nhận thấy, họ vận dụng sáng tạo trên tinh thần lạ hóa. Họ vận dụng lạ hóa ở nhiều cấp độ: lạ hóa ngôn từ, lạ hóa âm thanh, tổ chức kết cấu bài thơ và một số thủ pháp khác. Trong khuôn khổ bài báo này, chúng tôi tiếp cận các thủ pháp lạ hóa ở phương diện ngôn từ của một số nhà thơ dấn thân ở miền Nam giai đoạn 1954 - 1975. Đặc biệt là thủ pháp chuyển nghĩa theo hướng tương đồng và dị biệt.